Rita Szerencsés

TEATR ULICZNY NA WĘGRZECH

Węgierski teatr uliczny posiada bardzo bogatą historię. Istnieje wiele rodzajów happeningów ulicznych, które obejmują zarówno tradycyjne jak i współczesne spektakle uliczne. W węgierskim "repertuarze" widownia może znaleźć elementy lalkarskie, maskarad, widowisk, cyrku i działań tanecznych. Najważniejszym elementem teatru ulicznego są elementy wizualne i bezpośredni kontakt z publicznością.

Pochodzenia teatru ulicznego można doszukać się w tradycji ludowej. Bazą festiwali ludowych są właśnie te elementy, które sprawiają, że​​ teatr uliczny funkcjonuje. Niektóre z naszych festiwali ludowych organizaowane się w związku ze specjalnymi okazjami, takimi jak np. "wypędzanie zimy – Buso spacer, rozpoczęcie lata czy witanie jesieni" i temu podobne. Wykorzystują one kolorowe kostiumy, imponujące kreacje i rekwizyty, takie jak lalki wielkości człowieka, flagi, szczudła czy muzykę graną na żywo.

Współczesny teatr uliczny na Węgrzech na nowo interpretuje tradycję  i wykorzystuje w swoich pokazach elementy wymienione powyżej. Oprócz wbudowanej tradycji ludowej drugim jego bardzo ważnym elementem jest opowieść, legenda i tzw. mit (który jest podobny do tego na wschodzie Europy). Możemy przywołać tu kilka motywów takich jak Dragon- Valiant czy Devil- Valiant, które są wykorzystywane we współczesnej węgierskiej sztuce ulicy.

Artyści uliczni muszą być wykwalifikowani i potrzebują specjalnych umiejętności do wprowadzenia produkcji artystycznych na ulicę. Możemy się zgodzić, że teatr uliczny posiada swoje szczególne zasady i triki, które sprawiają, że jest on żywotny i efemeryczny .

Jeden z naszych głównych festiwali teatrów ulicznych odbywa się w Nyírbátor (Węgry wschodnie) i nazywa się Festiwal Skrzydlatego Smoka. To ważne wydarzenie dla węgierskich wykonawców ulicznych, artystów i aktorów. Od 1990 roku organizatorzy realizują festiwal w połowie lipca i zaproszają dobrze znanych artystów ulicznych z całego świata. Oprócz występów znanych artystów (głównie występujących z marionetkami, chodzących na szczudłach, muzyków, akrobatów cyrkowych) organizują warsztaty dla młodych artystów i tworzą wraz z nimi kilka wspólnych pokazów.

Istnieje kilka miejsc w kraju, w których goście mogą znaleźć podobne festiwale, większość z nich realizowana jest w nawiązaniu do dziedzictwa kulturowego. W historycznych miejscach, takich jak Zamek w Egerze, opactwo Pannonhalma, Gorsium w Szombathely szczególnie latem widoczne jest bardzo duże natężenie festiwali i ulicznych teatrów. Również jezioro Balaton jest miejscem często wybieranym do realizacji wydarzeń ulicznych, głównie w połączeniu z winem  i toastami palinką (tradycyjna węgierska wódka owocowa – przyp. tłumacza).

Bycie wykonawcą ulicznym to styl życia, w którym  artysta musi być w drodze przez cały sezon. Możemy być dumni z naszej dobrze funkcjonującej węgierskiej grupy ulicznej Szárnyas Sárkányok (Winged Dragons Theatre ), która specjalizuje się w występach na szczudłach i pokazach olbrzymich lalek.

Oprócz tradycyjnych podstawowych wydarzeń istnieje wiele inicjatyw, które obejmują sztuki plastyczne, współczesne akcje, jam session, łączące działania performatywne i teatr fizyczny. Młodzi artyści zmierzają do ponownego opanowania miejsc publicznych w całym kraju, chcą dotrzeć i uczyć publiczność w pozaformalny i niekomercyjny sposób .
partnerzy ckis Visegrad Fund art prometheus Nyirbatorert Alapitvany Thalia Teatro Radio Centrum Kalisz
Brama do La Strady. 2015 CKiS. Wszelkie prawa zastrzeżone.